Hoofdstuk 10 · Nova (2.2e editie) · Natuurkunde VWO
Examenvragen bij hoofdstuk 10: Ioniserende straling
20 vragen uit 8 eindexamens Natuurkunde VWO (2022 tot en met 2025) gaan over de stof van hoofdstuk 10 (Ioniserende straling) van Nova (2.2e editie), samen goed voor 55 punten. Bij elke vraag staat een uitleg: wat er gevraagd wordt, hoe je het aanpakt, het antwoord voor alle punten en de valkuilen. Hieronder zie je per vraag wat er gevraagd wordt; klik door om de vraag te maken.
Valkuilen bij hoofdstuk 10
Uit de uitleg bij deze vragen: antwoorden die te vaag zijn, begrippen die je makkelijk verwart en wat het correctievoorschrift wel en niet goed rekent.
- Bij vraag 20 van ‘Stikstof-13’ (2025, tijdvak 1) →
De halveringstijd staat in minuten, dus het antwoord is ook in minuten. Het antwoord blijft op twee significante cijfers ( en hebben er twee). Zoek de halveringstijd van stikstof-13, niet van een andere isotoop. Een deling van door in plaats van andersom geeft een negatieve tijd.
- Bij vraag 18 van ‘Lever zichtbaar maken’ (2025, tijdvak 2) →
Reken met de fractie , niet met . Het aantal halveringsdiktes is geen geheel getal: . Geef de eenheid (cm) erbij; de halveringsdikte heeft twee significante cijfers, dus ook het antwoord.
- Bij vraag 15 van ‘Temperatuurbepaling in een kernfusiereactor’ (2024, tijdvak 1) →
Noteer je rechts van de pijl ook een gammafoton, dan wordt dat niet aangerekend (aanvulling op het correctievoorschrift). Noteer je andere extra deeltjes, dan krijg je maximaal twee punten. Het punt voor de tweede kern krijg je alleen als het atoomnummer klopt.
- Bij vraag 21 van ‘Echografie’ (2024, tijdvak 1) →
Noem beide grootheden, dichtheid en geluidssnelheid: één alleen levert maar een deel van de punten. Leg bij de tweede opdracht uit dat het om het luchtlaagje gaat en om het verschil in , niet alleen dat gel "beter contact" maakt.
- Bij vraag 10 van ‘Lise Meitner’ (2024, tijdvak 2) →
Het gaat om het atoomnummer, niet om het massagetal. Noem beide soorten verval met hun effect, anders mis je een punt.
- Bij vraag 22 van ‘Ramsauer en Townsend’ (2023, tijdvak 1) →
De halveringsdikte hoort bij , niet bij . Je toont iets aan: laat het ingevulde getal zien en vergelijk het met de grafiek. Zonder die vergelijking mis je het derde punt.
Alle 20 vragen over hoofdstuk 10
Per vraag zie je wat er gevraagd wordt. In de opgave staan de vragen over dit onderwerp in het groen.
Eindexamen 2025, tijdvak 1
- Vraag 193 punten · met uitleg
Je schrijft de kernreactie op waarbij stikstof-13 ontstaat uit zuurstof-16 en een proton. Dit test het opstellen van een kernreactievergelijking met behoud van het aantal nucleonen en van de lading.
- Vraag 203 punten · met uitleg
Je berekent na hoeveel tijd de activiteit van stikstof-13 is gedaald van tot . Dit test de halveringstijd en de formule voor de activiteit.
Eindexamen 2025, tijdvak 2
- Vraag 183 punten · met uitleg
Je berekent de dikte van de romp van de patiënt, als van de fotonen erdoorheen komt. Dit test de halveringsdikte.
- Vraag 195 punten · met uitleg
Je tekent de grafiek voor leverweefsel in de grafiek van water en legt uit bij welke fotonenergie het contrast het grootst is. Dit test een halveringsdikte-grafiek op een logaritmische as en het gebruik van de tabel met halveringsdiktes.
Eindexamen 2024, tijdvak 1
- Vraag 214 punten · met uitleg
Je legt uit dat de akoestische weerstand van lucht veel kleiner is dan die van lichaamsweefsel, en daarmee waarom een gel betere echo's geeft. Dit test en dat een groot verschil in veel weerkaatsing geeft.
- Vraag 225 punten · met uitleg
Je berekent de maximale herhaalfrequentie: hoeveel pulsen per seconde de transducer hoogstens kan uitzenden. De echo van de hele puls moet binnen zijn voordat de volgende puls vertrekt. Dit test , de pulsduur uit de frequentie en de totale looptijd.
- Vraag 233 punten · met uitleg
Je berekent de minimale lengte van een detail in het vet dat nog te zien is: de lengte van een halve puls. Dit test en dat een puls van drie trillingstijden drie golflengten lang is.
- Vraag 242 punten · met uitleg
Je beoordeelt van vier beweringen of ze een juiste verklaring kunnen zijn voor de schaduw achter de galstenen in het echobeeld. Dit test wat ultrasoon geluid bij een grens tussen weefsels doet.
Eindexamen 2024, tijdvak 2
- Vraag 103 punten · met uitleg
Je laat met de laatste drie vervalprocessen in figuur 2 zien dat Th-A een isotoop van lood is. Dit test het effect van - en -verval op het atoomnummer.
- Vraag 112 punten · met uitleg
Je verklaart waarom de activiteit van de twee -stralers na ruim honderd jaar niet is afgenomen, terwijl hun halveringstijd korter is dan een dag. Dit test de vervalreeks.
- Vraag 124 punten · met uitleg
Je bepaalt hoeveel procent van de meest doordringende gammafotonen wordt tegengehouden door ijzer. Dit test het aflezen van twee figuren en de formule voor de halveringsdikte.
- Vraag 152 punten · met uitleg
Je verklaart met figuur 6 dat neutrino's niet allemaal dezelfde energie meekrijgen. Dit test behoud van energie bij -verval.
Eindexamen 2023, tijdvak 1
Eindexamen 2023, tijdvak 2
Eindexamen 2022, tijdvak 1
- Vraag 163 punten · met uitleg
Je geeft de vervalvergelijking van de isotoop die onder uitzending van een -deeltje Yttrium-90 vormt, zonder gammastraling. Dit test het opstellen van een kernreactie met behoud van lading en nucleonen.
- Vraag 171 punt · met uitleg
Je geeft aan hoe er toch gammastraling uit de bron kan komen, terwijl het verval van de moederisotoop geen gammastraling geeft.
- Vraag 211 punt · met uitleg
Je geeft aan waarom de GM-sensor in de eerste meetreeks straling meet, terwijl er nog geen bron in de opstelling staat.
- Vraag 221 punt · met uitleg
Je geeft een mogelijke oorzaak waardoor de sensor in reeks 2 meer straling meet dan in reeks 1, ook al is er nog geen magneet en staat het loden blok in de weg.